Loading ...
Sorry, an error occurred while loading the content.
 

İngilizce'nin Püf Noktaları (023)

Expand Messages
  • yalcinizbul
    [#-o] [#-o] [#-o] # 023 LIKE ve AS Aşağıdaki anlatımlardan hangisi doğrudur? Like a father, both Demirel and Ecevit... etc. As a father, both
    Message 1 of 1 , Nov 2, 2010

       

      #-o#-o#-o

      # 023

       "LIKE" ve "AS"

      Aşağıdaki anlatımlardan hangisi doğrudur?

      Like a father, both Demirel and Ecevit... etc.

      As a father, both Demirel and Ecevit... etc.

      Zalim bir örnek oldu...

      like = "gibi" -- "ama aslında öyle değil" şeklindeki bir benzerliği dile getirir:

      as = "olarak" veya "olduğu için": "gerçekten öyledir" anlamındadır ve Türkçe'ye de genellikle  bu sözcüklerle çevrilir.

      Örnekleri inceleyiniz:

      My friend can climb trees like a monkey. = maymun gibi tırmanabiliyor... (ama aslında kendisi maymun değil tabii)

      Orangutans, as arboreal animals, can climb trees with the greatest ease. = Bir orman hayvanı olarak, orangutanlar... Orman hayvanı oldukları için...)

      My friend rides horses like a cowboy. = Kovboy gibi at biner... (ama aslında kendisi kovboy değildir)

      As a cowboy, he was supposed to know a lot about horses. = Bir kovboy olarak (veya, kovboy olduğu için), atları iyi tanıdığı veya tanınması bekleniyordu/beklenirdi.

      She lived her consequent life like a slave. (Mecazi olarak, bir benzetme olarak kullanıyoruz): Bundan sonraki hayatını bir köle gibi yaşadı.

      She lived her consequent life as a slave in Cleopatra's palace. (Gerçek anlamda köle): Bundan sonraki hayatını Kleopatra'nın sarayında bir köle olarak yaşadı.

      *  *  *  *  *

      UYARI: "As" sözcüğünün

      bağlaç niteliğiyle ayrıca zaman ve neden bildiren belirteç (=zarf) cümleciklerde de kullanıldığını biliyorsunuz:

      1. Zaman belirten cümlecik bağlacı olarak: "while" (=iken) veya bizdeki "--ıkça" ile eşanlamlı:

      As the sun rose, the fog dispersed.

      Güneş yükselirken veya yükseldikçe, sis dağıldı.

      2. Neden belirten cümlecik bağlacı olarak: "because, since, for" ile eşanlamlı ve eş-işlevlidir. İlk üçü için, verilen es'in uzunluğuna göre yazıda virgül konulabilir/konulmayabilir. "For" kullanıldığında virgül zorunludur. Bir diğer önemli nokta ise, neden bildiren cümlecik başa çekildiğinde "for" kullanılamaz; ayrıca, bu cümlecikten sonra yazıda mutlaka virgül konulur.

      As I had no money left for a taxi, I had to walk all the way home...

      I had to walk all the way home, as I had no money left for a taxi...

      UYARI: Konuşma dilinde, aşağıda vereceğim örneklerde bağlaç (conjunction) olarak "as" yerine "like" kullanılması artış eğiliminde olmakla birlikte, sınavlarda (özellikle de her ikisinin birlikte verildiği tuzak sorularda) "as" tercih edilmelidir:

      Do you use a lot of olive oil in your cooking, as they do in Turkland?

      When in Rome, do as the Romans do.

      Görüldüğü gibi, yukardaki örneklerde "as" bir bağlaç niteliğindedir ve "gibi" anlamı taşır. Yani "like" ile bal gibi eşanlamlıdır! Bu konuyu aşağıda tartışacağım.

      İleri düzey tartışmalar: Keşke dilde herşey tartışmaya yol açmayacak şekilde yalın ve kesenkes olsa... Ama yakınmayalım; belki de dilin güzelliği ve yaratıcılığı buradan kaynaklanıyor.

      İki şeyi karşılaştırırken formel gramerlerin öngördüğü (ve tabii dil zaptiyesinin savunduğu) yapılar aşağıdadır:

      1. A, B gibidir. = A is like B.
      2. A, B gibi davranıyor. =
      A behaves like B.
      3. A, B'nin davrandığı gibi davranıyor.
      = A behaves as B does.
      4. A, daha önceki bir durumda davrandığı şekilde davranıyor.
      = A behaves as in an earlier situation.

      Görüğünüz gibi, (1) ve (2) 'de like bir ad veya bir adıl veya bir ad-öbeğine bağlanıyor. (3) numaralı kullanımda as ardından öznesi ve fiili tastamam bir cümlecik geliyor. (4) numaralı kullanımda as ardından bir ilgeç öbeği geliyor.

      Dedim ya, keşke dilde herşey böylesi yalın ve kesenkes tartışılmaz olsa. (Ama dedim ya: Yakınmayalım; belki de dilin güzelliği ve yaratıcılığı bundandır.)

      Günümüzde, (3) ve (4) tipi kullanımlarda, as yerine like gayet yaygındır. Aslında like "as if" anlamında taa 14. yy'dan beri kullanılmıştır. As anlamında kullanılmasına da 15. yy'dan beri rastlanır. Fakat örnekleri 19. yy'la kadar oldukça enderdi. Ama, bilirsiniz işte, dil zaptiyesi böylesi fırsatları kaçırmaz: Zaptiye as yerine like kullanımını yasaklamıştır. İyi de, yasakçılar da yaygın eğilimler karşısında ergeç pes eder.

      (3) numaralı kullanımda bu ikilemi aşmak için the way formülüne başvurulabilir. Örneğin, "Do it as your father did it." cümlesi size çok mu formel geliyor? Veya, "Do it like your father did it." cümlesi için dil zaptiyesi sizi karakola mı davet ediyor. O durumda, "Do it the way your father did it." cümlesini kullanıveriniz.

      Konuyu bağlarken, like sözcüğünün bir bağlaç olarak kullanımı için, 1950'lerin Winston sigaraları ünlü sloganı halâ en vurucu örnektir: "Winston tastes good, like a cigarette should." Şimdi, ey dil zaptiyesi, elinize vicdanınıza koyunuz: bu ifade size "tuhaf" mı geliyor?

      ---------------------------------------------------------------

      Doç. Dr. Yalçın İzbul
      Güzelbahçe, İzmir
      http://www.ingilizce-ders.com

       

    Your message has been successfully submitted and would be delivered to recipients shortly.