Loading ...
Sorry, an error occurred while loading the content.
 

“Çamëria është nyja e fundit e pazgj idhur e çështjes kombëtare shqiptare”.

Expand Messages
  • albertino rakipi
    “Çamëria është nyja e fundit e pazgjidhur e çështjes kombëtare shqiptare”. Ferdinand Dervishi Dy historianët britanikë, Miranda Vikers e Xhejms
    Message 1 of 1 , May 2, 2008
      “Çamëria është nyja e fundit e pazgjidhur e çështjes
      kombëtare shqiptare”.

      Ferdinand Dervishi

      Dy historianët britanikë, Miranda Vikers e Xhejms
      Petifer, ndjekës dhe analistë të zhvillimeve më të
      fundit në hapësirën shqipfolëse, janë të
      drejtpërdrejtë në mendimet e tyre dhe njëkohësisht,
      lehtësisht e logjikisht të pranueshëm.Madje, janë aq
      të mirinformuar për çështjen çame sa duket ky do të
      jetë edhe strumbullari i subjektit të tyre për librin
      e radhës. “Tashmë e shohim shumë të gabuar që
      Shqipëria të ndërmarrë hapa të tjerë para se të ketë
      zgjidhur çështjen çame. Çamët kanë pritur sa të bëhet
      Kosova më vete, tani është radha e tyre. Nëse nuk
      zgjidhet tani, problemi nuk do të zhduket, ai është si
      kanceri që përhapet pambarim... “, artikulojnë mendime
      që kërkojnë kohë të përthithen.
      Zotërinj, ju thoni se pas shpalljes së pavarësisë së
      Kosovës shqiptarët duhet të zgjidhin çështjen çame,
      ndërkohë që mes dy vendeve zyrtarisht asnjëherë ky
      problem nuk është shtruar, madhe nuk është guxuar të
      përmendet edhe nocioni “Çamëri”. Mos bëhemi pak të
      nxituar?
      Aspak. Mendojmë se tashmë është radha dhe njëkohësisht
      koha e duhur që Shqipëria të zgjidhë çështjen çame.
      Pra, situata ka ndryshuar dhe ai është një problem që
      duhet ta zgjidhë Shqipëria. Deri tani shqiptarët kanë
      heshtur dhe logjikisht grekët kanë thënë se nuk ka një
      problem çam. Kurse tani është koha kur shqiptarët
      duhet t’i kërkojnë qeverisë së tyre të ndërhyjë, por
      gjithmonë duke e trajtuar këtë si një çështje e
      shkeljes së të drejtave të njeriut. Shteti shqiptar
      duhet të flasë i pari. Qeveritë shqiptare dhe greke
      duhet të bëjnë hapat e parë të bashkëpunimit. Për fat
      të mirë debati ka nisur edhe në Athinë, jozyrtarisht,
      në disa qarqe akademike. Madje ne kemi kontaktuar me
      këto qarqe të përfshira në debate jozyrtare. Jemi në
      kohën kur politika zyrtare greke thotë se nuk ka
      Çamëri, kjo duhet të kapërcehet dhe opinioni, që ka
      nisur të evoluojë në këto rrethe akademike, është
      shenjë e mirë.
      A ka të ngjarë që një pretendim i tillë të çojë në
      incidente të rrezikshme që në ndonjë rast mund të
      sajohen artificialisht, pasi Ballkani e njeh mirë këtë
      lloj mënyre të përfituari?
      Po kjo nuk është një çështje e ndryshimit të kufijve.
      Kjo është një detyrë morale dhe ndërkombëtare, pra mes
      dy shteteve, Shqipërisë dhe Greqisë. Deri tani këtë
      problem e ka mbajtur larg frika e Shqipërisë së Madhe.
      Zgjidhja e çështjes çame nga ana tjetër do të ndikojë
      edhe në futjen e Shqipërisë në Bashkimin Evropian,
      pasi një nga kushtet është që të mos ketë çështje të
      pazgjidhura mes shteteve anëtare. Greqia ndërkohë
      duhet të shfuqizojë ligjin e Luftës. Grekët thonë se,
      ky veprim nuk është i rëndësishëm, por mendojmë se
      duhet bërë, pasi është i lidhur edhe me probleme
      psikologjike.
      Nuk mendoni se çështja çame mund të zgjidhet nga
      ndonjë gjykatë ndërkombëtare. Pra, vetë çamët të
      kërkojnë të drejtat e tyre përmes një organi, që me
      vendimet e veta detyron Greqinë dhe Shqipërinë të
      njohin dhe përmbushin kërkesat e tyre?
      Nuk është kjo zgjidhja. Aktualisht ne kemi dijeni se
      çamët janë duke lëvizur energjikisht në kërkim të të
      drejtave të tyre. Ata i kanë paraqitur kërkesat e tyre
      pranë Këshillit të Evropës dhe më tej janë duke
      ndjekur mundësinë e një gjyqi ndërkombëtar, por
      komuniteti ndërkombëtar po rri mënjanë. Dhe mënjanë do
      të rrijë përderisa Shqipëria dhe Greqia të vazhdojnë
      të heshtin. Kujtojnë se mbase çamët do e harrojnë një
      ditë plagën e tyre... Por shpërngulja e çamëve drejt
      kufijve shqiptarë është një padrejtësi që tashmë duhet
      të pranohet. Grekët kanë pretenduar se çamët ishin
      kolaboracionistë të nazistëve gjermanë, por të tillë
      kanë qenë fare pak. Pra, e vërteta thotë se rreth 99
      për qind e popullsisë çame nuk ka pasur asnjë lidhje
      me nazizmin. Gjithsesi rrënjët e një veprimi të tillë
      të grekëve me popullsinë çame lexohen më herët. Në
      vitet 1920-1930 çamët sërish janë përzënë nga trojet e
      tyre, sepse grekët pretendonin që ata ishin turq. Pra,
      dëbimi i tyre nën akuzën se ishin bashkëpunëtorë të
      nazistëve ishte vetëm një pretekst për të përmbushur
      një politikë të vjetër.
      Aktualisht ajo pjesë e popullsisë çame që arrin të
      mbajë mend tokat e veta nga i kanë shpërngulur
      forcërisht strukturat policore e ushtarake greke, ose
      janë larguar nga kjo jetë, ose janë duke u larguar.
      Pyetja është: Nëse do të vijë një ditë e bardhë për
      popullsinë çame, kush do i njohë këto prona, qoftë
      vetëm në terren? Mos jemi duke u bërë vonë?
      Kjo nuk ka për të ndodhur. Historia botërore ka
      treguar se kurrë, gjatë shpërnguljeve të ngjashme, nuk
      janë harruar pronat e lëna pas. Dimë se çamët u kanë
      rrëfyer brezave se ku janë pronat e tyre, se ata
      ruajnë edhe dokumente të vjetra, madje edhe çelësat e
      shtëpive. Ata nuk e harrojnë vendin edhe pse vdesin,
      gjithsesi kohë për të humbur nuk ka.
      Përfundimisht si e shikoni ju zgjidhjen?
      Hapi i parë që duhet të bëhet është ai i pranimit nga
      qeveritë e Tiranës dhe të Athinës se ka një çështje
      çame. Më tej duhet të njihet historia e vërtetë e
      tyre. Një tjetër hap që duhet të kapërcehet është që
      qeveria greke t’u kërkojë ndjesë publike çamëve. Nuk
      ka ndonjë gjë të jashtëzakonshme këtu. Ndjesa që
      Japonia zyrtare i kërkoi Kinës për veprimet e dhunës
      gjatë Luftës së Dytë Botërore, mund të shërbejë si
      model. Më tej Greqia duhet t’i japë fund regjimit
      diskriminues të vizave për çamët. Ata duhet të shkojnë
      në Greqi lirshëm dhe duhet të ndihen edhe si qytetarë
      grekë. Natyrshëm që qeveria greke duhet të ndërmarrë
      një operacion dëmshpërblimesh... Disa çamë do të
      preferojnë të rikthehen në ish-tokat e tyre, disa të
      tjerë jo dhe gjithçka mbyllet me pak dëshirë të mirë.
      Nuk ka për të ndodhur një fenomen i papërballueshëm.

      Me penë në dorë për 20 vite pranë Shqipërisë

      Miranda Vikers (Vickers) dhe Xhejms Petifer (James
      Pettifer) për herë të parë kanë shkelur tokën
      shqiptare si turistë në vitin 1988. Sipas tyre, kjo
      ishte pikërisht koha kur ata të dy vendosën të
      fokusoheshin në studimin e historisë së Ballkanit dhe
      veçanërisht asaj shqiptare. Në vazhdim misioni i tyre
      do të përzihej edhe me atë të gazetarit edhe me atë të
      historianit. “Kemi mbajtur shënime në ditar, kemi
      takuar njerëz gjithandej në trojet shqipfolëse, i kemi
      vëzhguar nga fare pranë edhe në ditë të vështira për
      mbijetesën dhe këto shënime i kemi konvertuar në libra
      të ndryshëm. Në stadin aktual ndihemi më akademikë dhe
      jo më gazetarë. Tani jemi duke studiuar aspekte të
      veçanta të zhvillimit të historisë shqiptare”,
      përmbledhin me pak fjalë dy britanikët qenësinë e tyre
      pranë kombit tonë. Nuk e pranojnë me plot gojën, por
      duket se problemi i Çamërisë duhet të jetë objektivi i
      ardhëm i punimit të tyre të përbashkët. Kjo sepse
      pikësëpari lëvizjen për zgjidhjen e çështjes çame dy
      historianët e shohin si hap të parë të pashmangshëm që
      rrjedha e historisë duhet të përtypë.

      Vlerësim për Demaçin
      Përgjatë bisedave të tyre dy historianët britanikë
      vlerësojnë Adem Demaçin si një nga shqiptarët më
      pozitivë. “Demaçin duam ta shohim një ditë president
      të Kosovës”, shprehin të dy të njëjtin mendim apo
      dëshirë. Sipas tyre, Demaçi është një nga figurat
      historike që ka bërë më shumë për kombin e vet. “Ai
      është Mandela i shqiptarëve, ai ka sakrifikuar më
      tepër se gjithë të tjerët, është i pakorruptueshëm ose
      plotësisht i ndershëm. S’është thjesht një politikan,
      por edhe një shkrimtar, i respektuar brenda dhe jashtë
      vendit si dhe qytetar nderi i Kroacisë...”, nuk
      reshtin së radhituri dy historianët.

      PANORAMA
      __________________

      __________________________________________________
      Do You Yahoo!?
      En finir avec le spam? Yahoo! Mail vous offre la meilleure protection possible contre les messages non sollicités
      http://mail.yahoo.fr Yahoo! Mail
    Your message has been successfully submitted and would be delivered to recipients shortly.