Tafsir "Ngelmu Kelakone Kanthi Laku"
Dening Tangkisan Letug

Asring isih sok keprungu, wong-wong jawa mbangun
kawruh kanthi dalane "ngelmu". Dikandhakake yen ta
ngelmu iku kelakone kanthi laku. Kepiye jan-janne
nasing kejawen iku kudu ditafsirake?

Tafsiran Kleru lan Mblasukake

Tafsir sing kleru marang kawicaksanan Jawa iku yaiku
bilih ngelmu iku dadi dudu barang rasionil maneh. Ing
kene argumen sing sok dienggo, kawruh kejawen kuwi
beda karo kawruhe wong-wong barat (eropa) sing
migunakake "rasio". Kawruh barat kuwi jarena rasional,
lan kawruh kejawen kuwi luwih ngenani "rasa" (ora
rasional).

Tansir kaya mangkono iku miturut panemuku kleru
banget. Tafsir iku mung waton beda. Kamangka yen awake
dhewe gelem ngupaya nggoleki kawruh kanthi temenan,
kudune tundhon-tundhone nemu nas sing padha. Kawruh
kejawen kang lebet kuwi jatine ya "rasional banget".
Saya jero kawruhe wong, saya bisa anggone ngungkapake
sacara rasional. Saya cethek kawruhe, wong saya mung
bisa waton beda lan sulaya.

Yen dikandhakake dalaning kawruh wong jawa kuwi
dalaning rasa rinasa, ing kene tafsiran kang salah
banjur dikontrasake karo nalar. Kamangka kawruh tanpa
nalar kuwi sing ana mung peteng. Dadine ya kawruh
peteng. Iki sing disebutake "ngelmu ireng". Dene
ngelmu putih iku "ngelmu terang nalar."

Ciri-cirine Kawruh

Yen arep diudhari, ing kene ciri-cirine kawruh sejati
kanggo wong jawa dak kira ora adoh karo kawruhe
wong-wong saka tlatah liya. Ciri-ciri kuwi yaiku:
* nganggo nalar kang sehat, ora mlayu ngendhani
pertanggungjawaban;
* mbangun sacara positif nyokong urip kamanungsan, lan
ora destruktif;
* tinarbuka marang kritik, lan ora mulung ideologis
(ideologis ateges "anti-kritik");
* ora ninggal moralitas, kang ateges ana ing dalaning
cik-beciking manungsa;

Yen kawruhe wong jawa ora nemu nas-ing harkating
kamanungsan, ateges kawruhe wong jawa kuwi mau palsu
utawa kawruh peteng, kang mung tansah nggawa ciri
destruktif marang liyan.

Sumangga.
4 September 2003



__________________________________
Do you Yahoo!?
Yahoo! SiteBuilder - Free, easy-to-use web site design software
http://sitebuilder.yahoo.com